Reacties in ND

Op 30 november 2016, de dag van mijn promotie, verscheen er een paginagroot artikel over mijn promotie in het ND. De kop van het artikel, God zoeken in de marge, geeft adequaat weer wat ik betoog: een missiologie van kwetsbaarheid en aanwezigheid in de marge, in navolging van Christus.

Dit artikel schoot in het verkeerde keelgat van Adrian Verbree, die op zaterdag 14 februari ageerde tegen mijn stellingname en mijn Bijbelkennis betwijfelde. Ik betreurde de toon van deze column, die mijns inziens niet alleen Bijbelteksten aanhaalt die een ander geluid laten horen, maar ook mijn theoloog-zijn in diskrediet brengt. Mijns inziens is het belangrijk om juist in een gepolariseerd politiek klimaat als theologen een andere weg te wijzen: hoor en wederhoor toe te passen en een juiste balans vinden tussen mildheid, inlevingsvermogen én daadwerkelijk stelling durven nemen als dit aan de orde is.

Een inhoudelijke discussie over dit onderwerp ga ik daarom graag aan. Zo’n reactie doet mij des te meer beseffen dat wat in de missiologie gemeengoed is sinds de publicatie van het statement van de wereldraad, Together towards Life, niet noodzakelijkerwijs gedeeld wordt in een deel van de Nederlandse kerken. Mijns inziens heeft deze discussie namelijk ook niet alleen te maken met het aandragen van de feiten, zoals Adrian Verbree aangaf in een verdere mailwisseling over dit onderwerp, maar vooral ook met de hermeneutiek: hoe lees je de Bijbel? Waar geef je gewicht aan? En, vooral ook belangrijk in de missiologie: met welke theologen verhoud je je? Zijn dit voornamelijk blanke mannen afkomstig uit Europa en Noord-Amerika, of zoek je ook naar een diversiteit aan gezichtspunten?

Ook een belangrijke systematisch-theologische component is hier aan de orde: namelijk het wegen van het optreden van Jezus, waarin Hij duidelijke uitspraken doet over groepen mensen (bijvoorbeeld dat het voor een kameel makkelijker is om door het oog van de naald te kruipen dan voor een rijke om het koninkrijk van God binnen te gaan) en het absoluut fundamentele punt dat de redding in Christus zich uitstrekt tot de gehele wereld, zonder onderscheid des persoons (Johannes 3:16).

Deze reactie van Adrian Verbree heeft me het belang van een duidelijke Bijbelse theologie nogmaals duidelijk gemaakt. Mijns inziens is dit een theologie die dicht bij de teksten blijft, probeert recht te doen aan de veelheid van uitspraken van Jezus, zich de doorgaande lijn van het Oude en Nieuwe Testament eigen maakt (met name ook de profetische lijn van het aan de kaak stellen van onrecht en uitbuiting en het opkomen voor de weduwen en wezen) en in het Bijbel lezen niet alleen beoefent, maar in een diverse geloofsgemeenschap. Deze Bijbelse theologie gaat dan ook uit van het het zelfverstaan van Jezus, zoals Hij in Lukas 4 aangeeft wat de reden van Zijn komst is:

“God heeft mij uitgekozen. Daarom is zijn Geest bij mij. God heeft mij gestuurd om aan arme mensen het goede nieuws te vertellen. En om tegen gevangenen te zeggen dat ze weer vrij zijn. Om blinden te vertellen dat ze weer zullen zien. En om mensen die het moeilijk hebben, te helpen. Ik maak bekend: er begint een nieuwe tijd.” (BGT)

Uiteindelijk vormen deze verzen de kern van mijn optie voor de marge: God heeft zijn Zoon gestuurd om aan armen het goede nieuws te verkondigen.

Vooraankondiging: Paneldiscussie Fonteinkerk

Op 1 april zal ik deelnemen aan de paneldiscussie bij het symposium ‘back to the future’, georganiseerd ter ere van het 50-jarig bestaan van de Fonteinkerk in Amersfoort.

Mijn bijdrage hangt nog even af van de uitkomst van de verkiezingen, maar het zal in ieder geval focussen op een publieke theologie met als focuspunt een multi-etnische kerkgemeenschap.

Zie verder de flyer en het programma.

Het conferentieseizoen komt eraan!

Het conferentieseizoen komt eraan. Ik zal aanwezig zijn op de volgende conferenties:

PTHU – 24-26 april 2017, Groningen
New Quests for God – Contributions of Theology to a Resilient Society
Voorstel voor paper presentatie goedgekeurd

IRTI, 15-18 juni, Hong Kong
Public Theology in Plural Contexts
Paper proposal in behandeling

ESWT, 23-26 augustus, Wenen
Translation, Transgression, Transformation
Paper proposal in voorbereiding
Call for Papers
staat nog open.

Oud-Katholieke theologenconferentie, 3-7 september, Neudietendorf, Duitsland
Die Herausforderung durch die Anderen
Gevraagd om een lezing te verzorgen over diaconaat vanuit postkoloniaal perspectief.

 

Recensie Brimstone

Me voor de eerste keer gewaagd aan een filmrecensie: Brimstone van Martin Koolhoven.

En ik voel me zeer vereerd door de respons van de regisseur zelf:

Artikel in Drieluik – Orientalisme en Tropicalisme

In Drieluik, het kerkblad van de PKN Amersfoort, verschijnt vandaag een artikel van mijn hand in het kader van het thema cultuur. Ik leg uit hoe zowel orientalisme als tropicalisme een belangrijke rol spelen in het essentieel anders maken van andere culturen, respectievelijk in het Midden-Oosten.

De eerste afbeelding die ik gebruik om dit te laten zien is bekend geworden door het boek Orientalism van Edward Said: deze afbeelding staat prominent op de voorkant. Het verbeeldt de sensuele, exotische sfeer van het Midden-Oosten door een naakte slangenbezweerster te laten zien.

 

De tweede afbeelding, afkomstig uit de collectie van het Rijksmuseum (Johannes Godefridus Kesler) verbeeldt de koloniale idylle: een gezinnetje kijkt tevreden naar de exotische aapjes die om hun huis heen klauteren. Want Nederlands kolonialisme bleef ook in in de tropen iets burgerlijks houden…


Download hier het hele nummer van Drieluik.

Preekschets Eerste Kerstdag Wijk bij Duurstede

Op Eerste Kerstdag preekte ik in Wijk bij Duurstede over Hebreeën 1, met als thema: Jij wil eerlijkheid en haat het kwaad. In Hebreeën gezegd over Jezus Christus, en ook als aansporing voor 2017 in navolging van Christus. Juist in 2016 waarin we geen vredige kerst vieren, en in 2017 dat hoogstwaarschijnlijk niet eerlijk is en vol politieke figuren die het kwaad liefhebben, een hoognodige aansporing.

Lees de preekschets hier(let op: preek grotendeels uit het hoofd uitgesproken en wijkt dus af van preekschets).

voorbereiden op promotie

Deze week gaf ik een korte presentatie over hoe je voor te bereiden op je promotie voor een aantal vrouwen die nog met hun promotietraject bezig zijn.

Voorbereiding op verdediging

Mijn kernboodschap is dat de voorbereiding niet iets is wat je in de laatste week doet, maar een traject is van jaren, en voor een belangrijk deel samenvalt met je persoonlijke groei en je groei als academicus/a. Zelf was ik er absoluut aan toe om te verdedigen, ik stond pal achter wat ik had geschreven en wist op welke punten van mijn proefschrift ik de nadruk wilde leggen en waar mijn unieke bijdrage uit bestond. Als je dus niet het gevoel hebt dat je op dit punt bent, dan ligt het probleem eerder bij het beheersen van de inhoud zelf.

Ook is het traject van het afronden van een promotie een belangrijke mijlpaal in je eigen persoonlijke ontwikkeling. Ervan uitgaand dat veel mensen vrij snel na het afronden van een MA doorstromen in een promotietraject, vallen de promotiejaren samen met de tweede helft van je twintiger-jaren: niet alleen de tijd van de twintigersstress, maar juist ook de tijd waarin je vaak gaat consolideren op het gebied van vriendschappen, relatie, woonplaats etc. En dus ook de tijd waarin je de groei doormaakt van student naar iemand met een eigen stem, met een eigen bijdrage en overtuiging. Tijdens het promotietraject zijn er al voldoende oefenplekken, zoals tijdens conferenties, maar de verdediging is het ultieme moment om je eigen stem te laten horen. Gebruik daarom ook de promotiejaren voor psychologische groei, bijvoorbeeld door manieren te zoeken om af te rekenen met het imposter-syndroom.

Voorbereiding op PR

Mijns inziens is het dus, in ieder geval in de Nederlandse situatie, minstens net belangrijker om je goed voor te bereiden op de PR rondom je promotie. Voor de Nederlandse theologie geldt dat het een klein wereldje is, en dat kranten zoals het RD, ND, en Trouw wellicht belangstelling zullen tonen. Werk dus aan een duidelijk persbericht met een prikkelende stelling. Leef je in in de krant: wat voor artikelen publiceren ze graag? Wat voor buzzwoorden doen het goed? Een persbericht is een heel ander genre dan je tot nu toe gewend bent om te schrijven, dus het is logisch als het ongemakkelijk voelt. Gelukkig zijn er de communicatie-afdelingen van de universiteit, maak daarvan gebruik!

Als het zo ver is en je een interview hebt, dan is voorbereiding van cruciaal belang. Het is belangrijk om van te voren een antwoord te formuleren (en het liefst te oefenen) op de volgende thema’s: Hoe veel vertel je over je eigen persoonlijke leven? Oefen de elevator pitch om in één zin de belangrijkste bevinding van je proefschrift duidelijk te maken. Zoek zelf naar frases die je onderwerp toegankelijk maken. Als je dit voorwerk niet doet, dan zal de journalist (met minder kennis van zaken en met meer voorliefde voor sensatie) de soundbites zelf maken. Als je kritische dingen te melden hebt over een bepaalde kerkelijke praktijk bijvoorbeeld, zoek naar de nuance. Beeld jezelf in wat de meest verschrikkelijke, ongenuanceerde krantenkop boven je artikel zou zijn. Werk er dan naar toe om te zorgen dat je de interviewer géén aanleiding geeft om zo’n kop te laten plaatsen.

En om ellende te voorkomen: zeg nooit een interview toe voordat je zeker weet dat je het voor publicatie kan controleren! Uiteindelijk: geniet van het interview, laat zien waar je voor staat, en laat je passie voor het onderwerp zien.